Osmanlıca Mizah Gazeteleri – Sayfa 9

DECCAL

Perşembe günleri neşrolunur siyasi, edebi, mizahi gazetesidir. Hüseyin Rıfat tarafından yayımlanan gazetenin ilk sayı tarihi 16 Ocak 1919’dur. Gazete kısa ömürlü olmuş ve 21 Şubat 1919 tarihli 7. sayısı ile yayın hayatına son vermiştir. Kadızade Hüseyin Rıfat daha önce de 1908’de Kukuruk isimli bir gazete yayımlamıştır.

KUKURUK

Kadızade Hüseyin Rıfat tarafından İzmir’de yayımlanmıştır. İlk sayısı 29 Ağustos 1908’de, son sayısı ise 19 Eylül 1908’de yayımlanmıştır. Gazetenin amblemi Horoz’dur. Kukuruk Gazetesinin 4. sayı sonunda kapanmıştır. Hüseyin Rıfat, 1919 yılında Deccal isimli bir mizah gazetesi daha çıkarmıştır.

LAKLAK

Sahib-i İmtiyaz ve Müdür-i Mes-ul: Mehmed Fazlı’dır. Kahire’den yayımlanmıştır. 15 günlüktür. El yazısı olması bakımından ilginç bir dergidir. Şapograf baskı yoluyla çoğaltılmıştır. II. Abdülhamid döneminde İstanbul dışından yayımlanan mizah gazetesi örneklerindendir. Kaç sayı yayımlandığına ilişkin kesin bir bilgi yoktur. 1909 yılında Mehmed Fazlı tarafından 14 sayı olarak İstanbul’da tekrar yayımlanmıştır. Hasan Duman Kataloğunda 5. sayıdan sonra İstanbul’da yayımlandığı belirtilmekle birlikte arşivimizde bulunan 7. ve 10. sayılar Kahire baskısıdır. Bu nedenle, Kahire’den yayımlanan Laklak’ın en az 10 sayı yayımlandığını söylemek mümkündür.

LALA

Musavver mizah gazetesidir. Sahib-i İmtiyaz ve Mes’ul Müdür: Enver’dir. 15 Aralık 1910 – 12 Ocak 1911 tarihleri arasında 5 sayı yayımlanmıştır.

MUSAVVER KARNAVAL

Tek sayılık mizah broşürlerindendir. “Şahsiyattan ari müdhik ve güzel hikayeler, musahabeler maal memnuniyye kabul ve dercolunur.” Sahibi: Enver, yayımlayan Abdülkadir’dir. İstanbul, Artin Asaduryan Matbaasında yayımlanmıştır. Yayın tarihi 22 Eylül 1908’dir.

PİNTİ

İbiş Ağa tarafından Kahire’de yayımlanmıştır. Abdülhamid döneminde, İstanbul dışında yayımlanan mizah gazetelerindendir. “Pinti” o dönemde, II. Abdülhamid’i yermek için kullanılan sıfatlardan biridir. Görülen tek sayısının tarihi, 15 Ağustos 1898 tarihli ilk sayısıdır.

GRAMOFON

Sırasına göre her havadan çalar, Cumartesi günleri neşrolunurbitaraf mizah gazetesidir. Müessisleri: Emin Ali, Salih Fuad. Sahib-i İmtiyaz: Mehmed Ali, Müdürü: Salih Fuad, Sermuharriri: Hilmi, muharriri: Mahmud Nedim. 6 Mart – 18 Nisan 1909 tarihleri arasında 8 sayı yayımlanmıştır.

MUSAVVER GEVEZE

Kirkor Faik tarafından çıkarılan Geveze serisi dergilerin ilkidir. II. Meşrutiyetin ilanından sonra ilk çıkan mizah gazetelerindendir. Günlük olarak yayımlanmıştır. 8 Ağustos – 16 Ekim 1908 tarihleri arasında 63 sayı yayımlanmış, 1 aylık aranın ardından Geveze ismiyle tekrar yayımlanmaya başlanmıştır. Musavver Geveze, Geveze ve Yeni Geveze ismiyle devam eden II. Meşrutiyet döneminin en uzun süre yayımlanan mizah dergisi serisinin ilk yayınıdır. (II. Meşrutiyet döneminin en uzun ömürlü mizah dergisi Karagöz’dür.)

GEVEZE 1875

İlk sayı tarihi 6 Ağustos 1875’dir. Tevfik (Muhtemelen Çaylak Tevfik) tarafından 10 sayı yayımlanmıştır.

GELİNCİK

Mehmed Rauf tarafından Cumartesi ve Salı günleri neşrolunur edebi mizah gazetesidir. 8 Haziran – 5 Ağustos 1924 tarihleri arasında 9 sayı yayımlanmıştır. Kadın eğlence türü yayım politikası izlemiştir.