EZOP

Menafi-i Mülk-ü millet ve devlete hakim musavver Osmanlı mizah gazetesidir. Sahib-i imtiyaz ve Müdür-i mesul: Türkiye Kütüphanesi. Sahibi: Mihran. Muharrir ve musavvirleri: Mehmed Sedad – Agah. İstanbul. Cihan matbaası. Haftada 2 defa yayımlanmıştır. İlk sayısı 02 Eylül 1908 tarihinde yayımlanmıştır. 3. sayısının ardından kapatılınca Karakuş Ezop ismiyle yayın hayatına devam ettiyse de ancak 3 sayı daha yayımlanabilmiştir. Karakuş Ezop’un görülen son sayısı, 30 Eylül 1908 tarihli 3. sayıdır.

TAVUS

Ferid Hacı tarafından 27 Ekim – 1 Aralık 1908 tarihleri arasında 4 sayı yayımlanmıştır. Arapça ve Fransızca karikatürlere yer vermiştir. Mizah Tarihimizin en ilginç çizimleri olan dergilerinden birisidir.

İBİŞ

Şimdilik perşembe günleri neşrolunur gülünç Osmanlı Gazetesidir. Ahmet Cemil tarafından İzmir’de yayımlanmıştır. 19 Kasım 1908 – 6 Mayıs 1909 tarihleri arasında 24 sayı yayımlanmıştır. Ahmed Cemil, 1924 yılında gazeteyi Yeni İbiş adıyla tekrar yayınlayacaktır.

KARAGÖZ

Mizah basını tarihimizin en uzun ömürlü gazetesidir. 1908 yılından 1968 yılına kadar çok küçük kesintiler dışında yayımlanmayı başarmıştır. Karagöz Gazetesinin kurucusu kendisi de ilk Türk karikatüristlerden olan Ali Fuat Beydir. Karagöz’ün ilk sayısı II. Meşrutiyetin ilanından hemen sonra 10 Ağustos 1908’de gerçekleşti. Bu ilk dönemde başmuharrirliğini Mahmut Nedim üstlendi. Mahmut Nedim Karagöz gazetesine İncili Çavuş gazetesinin başyazarlığını bırakarak geçti. Bu dönemde Gazetenin karikatürlerini de Baha bey ve Halit Naci çizmiştir Mahmut Nedim’in Karagöz’den ayrılmasından sonra başyazarlığı Eşşek Gazetesini çıkaran Baha Tevfik aldı. Baha Tevfik’in 1914 yılında ölümünün ardından da başyazarlığı Mahmut Sadık Bey almıştır. Mahmut Sadık Beyin ardından da I. Dünya savaşına denk gelen yıllarda Karagöz’ün yönetimini Aka Gündüz üstlenmiş ve İngilizleri yeren yazılara yer vermiştir. Con Kikirik tiplemesi de Aka Gündüz tarafından üretilmiştir. Aka Gündüz’den sonra başyazarlığı üstlenen Burhan Cahit Morkaya’yla birlikte Karagöz kabuk değiştirerek daha ziyade bir “halk gazetesi” tarzına bürünmüştür. Burhan Cahit’in Köroğlu Gazetesini kurmasından sonra Karagöz bir süre Orhan Seyfi Orhon ve Refik Ahmet Sevengil yönetiminde çıkmaya devam eder. Daha sonra Gazete Ali Fuat Beyin kızı tarafından Halk Partisine satılır. Bu döneme kadar 10 Ağustos 1908 ila 26 Ocak 1935 tarihleri arasında kesintisiz 2803 sayı yayımlanmayı başarmıştır. 14 Şubat 1935 tarihinde tekrar birinci sayıdan başlayan Gazetenin yönetimini Sedat Simavi üstlenir. Bu tarihten Karagöz 31 Aralık 1968 yılındaki 5263 nolu sayı ile yayın hayatına son verir. Özellikle 1950’li yıllarda Demokrat Partiye karşı sert bir muhalefet yürütür. Bu dönemde, Ratip Tahir Burak da karikatürler çizer. 24 Aralık 1953 – 28 Nisan 1954 tarihleri arasında Yeni Karagöz, 11 Kasım 1959 – 28 Ocak 1960 tarihleri arasında da Bizim Karagöz adları altında yayımlanır. 27 Mayıs ihtilali öncesinde de 1 ay müddetle yayınına ara verir.

KUKURUK

Kadızade Hüseyin Rıfat tarafından İzmir’de yayımlanmıştır. İlk sayısı 29 Ağustos 1908’de, son sayısı ise 19 Eylül 1908’de yayımlanmıştır. Gazetenin amblemi Horoz’dur. Kukuruk Gazetesinin 4. sayı sonunda kapanmıştır. Hüseyin Rıfat, 1919 yılında Deccal isimli bir mizah gazetesi daha çıkarmıştır.

MUSAVVER KARNAVAL

“Şahsiyattan ari müdhik ve güzel hikayeler, musahabeler maal memnuniyye kabul ve dercolunur.” Sahibi: Enver, yayımlayan Abdülkadir’dir. İstanbul, Artin Asaduryan Matbaasında yayımlanmıştır. Görülen tek sayısı 22 Eylül 1908 tarihli ilk sayısıdır.

MUSAVVER GEVEZE

Kirkor Faik tarafından çıkarılan Geveze serisi dergilerin ilkidir. II. Meşturiyetin ilanından sonra ilk çıkan mizah gazetelerindendir. Günlük olarak yayımlanmıştır. 8 Ağustos – 16 Ekim 1908 tarihleri arasında 63 sayı yayımlanmış, 1 aylık aranın arından Geveze ismiyle tekrar yayımlanmaya başlanmıştır.

GAGABURUN İLE İBİŞ

Yeni Gazete’nin eki olarak 1908’de yayımlanmış tek sayılık mizah risalesidir. “Eşref saatte neşredilir mizah risalesidir.” Müdür-i Mes’ul: El kubur el buruni. Sermuharriri: Çaylak. Gagaburun ile, II. Abdülhamid hicvedilmektedir.

TONTON RİSALESİ

Mükerrrem Refet tarafından 18 Eylül 1908 tarihinde tek sayı halinde yayımlanmış mizahi risaledir. “Okurlarımıza hoşça bir zaman geçirtmek için ara sıra yayınına niyet edilen Tonton bugün basın aleminde arz-ı endam ediyor.”Tonton” İstanbul’da vapurlara verilen isimdir.

ŞAKACI 1908

Musavver haftalık edebi mizah gazetesi. Sahibi ve Muharriri: Tepedelenlizade Kamil. Müdürü: Kamil Zeki. İstanbul, Haftalık. 7 Ekim -2 Aralık 1908 tarihleri arasında 9 sayı (Kütüphanelerde görülen en son sayısı) yayımlanmıştır.