KARAGÖZ

Mizah basını tarihimizin en uzun ömürlü gazetesidir. 1908 yılından 1968 yılına kadar çok küçük kesintiler dışında yayımlanmayı başarmıştır. Karagöz Gazetesinin kurucusu kendisi de ilk Türk karikatüristlerden olan Ali Fuat Beydir. Karagöz’ün ilk sayısı II. Meşrutiyetin ilanından hemen sonra 10 Ağustos 1908’de gerçekleşti. Bu ilk dönemde başmuharrirliğini Mahmut Nedim üstlendi. Mahmut Nedim Karagöz gazetesine İncili Çavuş gazetesinin başyazarlığını bırakarak geçti. Bu dönemde Gazetenin karikatürlerini de Baha bey ve Halit Naci çizmiştir Mahmut Nedim’in Karagöz’den ayrılmasından sonra başyazarlığı Eşşek Gazetesini çıkaran Baha Tevfik aldı. Baha Tevfik’in 1914 yılında ölümünün ardından da başyazarlığı Mahmut Sadık Bey almıştır. Mahmut Sadık Beyin ardından da I. Dünya savaşına denk gelen yıllarda Karagöz’ün yönetimini Aka Gündüz üstlenmiş ve İngilizleri yeren yazılara yer vermiştir. Con Kikirik tiplemesi de Aka Gündüz tarafından üretilmiştir. Aka Gündüz’den sonra başyazarlığı üstlenen Burhan Cahit Morkaya’yla birlikte Karagöz kabuk değiştirerek daha ziyade bir “halk gazetesi” tarzına bürünmüştür. Burhan Cahit’in Köroğlu Gazetesini kurmasından sonra Karagöz bir süre Orhan Seyfi Orhon ve Refik Ahmet Sevengil yönetiminde çıkmaya devam eder. Daha sonra Gazete Ali Fuat Beyin kızı tarafından Halk Partisine satılır. Bu döneme kadar 10 Ağustos 1908 ila 26 Ocak 1935 tarihleri arasında kesintisiz 2803 sayı yayımlanmayı başarmıştır. 14 Şubat 1935 tarihinde tekrar birinci sayıdan başlayan Gazetenin yönetimini Sedat Simavi üstlenir. Bu tarihten Karagöz 31 Aralık 1968 yılındaki 5263 nolu sayı ile yayın hayatına son verir. Özellikle 1950’li yıllarda Demokrat Partiye karşı sert bir muhalefet yürütür. Bu dönemde, Ratip Tahir Burak da karikatürler çizer. 24 Aralık 1953 – 28 Nisan 1954 tarihleri arasında Yeni Karagöz, 11 Kasım 1959 – 28 Ocak 1960 tarihleri arasında da Bizim Karagöz adları altında yayımlanır. 27 Mayıs ihtilali öncesinde de 1 ay müddetle yayınına ara verir.

CEM 1910

Perşembe günleri neşrolunur, siyasi, edebi, musavver mizah mecmuasıdır.” Müdür-i mes’ul: Cemil (Cem), Sermuharriri: Refik Halit (Karay), İstanbul. Sanayi-i Nefise Matbaası, İktisat Matbaası, Terakki Matbaası, Matbaa-i İhsan ve Şükerası. 20,5×28 (Haftalık). İttihad ve Terakki Partisinin baskılarına dayanamayıp kendisini kapatmıştır. Daha sonra 1912’de Hürriyet ve İtilaf İtilaf Partisi iktidara gelmesiyle 33. sayıdan tekrar yayınına başlamıştır. 10 Kasım 1910 – 12 Ekim 1912 tarihleri arasında toplam 43 sayı yayımlanmıştır.

Cemil Cem 1927 yılında Cem mizah dergisini tekrar yayımlamaya başlamıştır. İlk sayı yayım tarihi 10 Kasım 1927 olan Cem’in son 16 sayısı latin harfleriyle yayımlanmıştır. Dergi 2 Ağustos 1928 tarihli 49. sayısı ile yayın hayatına son vermiştir. İlk Türk karikatüristlerinden olan Cem’in çizgileriyle bundan sonraki senelerde dergilerde karşılaşamıyoruz.

Cem 1910
Cem 1927